SSI x Edges of Earth: ดำน้ำชมมหาสมุทรอันบริสุทธิ์ที่ Cabo Pulmo
scuba divingenvironmentmarine conservationtravelcabo pulmodiving tourism
Andi-Cross
"มหาสมุทรดูแตกต่างจากตอนที่ผมเริ่มดำน้ำครั้งแรกมาก" ถ้าคุณเคยเจอคนที่อยู่ในวงการดำน้ำมา 10, 20 หรือแม้กระทั่ง 30 ปี คุณคงเคยได้ยินประโยคนี้ นักดำน้ำมากประสบการณ์มักบรรยายถึงมหาสมุทรที่สดใส มีชีวิตชีวา และอุดมสมบูรณ์กว่ามาก มีปะการังมากกว่า ปลามากกว่า และแอคชั่นมากกว่า เมื่อได้ยินประโยคนี้ซ้ำแล้วซ้ำเล่า คุณอดไม่ได้ที่จะตั้งคำถามว่า ในโลกที่ถูกทำลายด้วยวิกฤตสภาพภูมิอากาศและผลกระทบจากมนุษย์ ยังมีที่ไหนที่เหมือนแบบนี้เหลืออยู่อีกไหม? มาร่วมทีม Edges of Earth เพื่อค้นหาคำตอบใน Cabo Pulmo ประเทศเม็กซิโก อัญมณีแห่งการดำน้ำที่ซ่อนเร้นและเรื่องราวความสำเร็จด้านการอนุรักษ์ระดับโลก
สำหรับนักดำน้ำรุ่นใหม่อย่างเราใน ทีมสำรวจ Edges of Earth การดำน้ำทุกครั้งให้ความรู้สึกเหมือนได้ก้าวเข้าสู่อีกโลกหนึ่ง ราวกับย้อนเวลากลับไปในอดีต ทว่าพื้นฐานของเรานั้นแตกต่างอย่างเห็นได้ชัดจากคนที่ดำน้ำมานานหลายทศวรรษ เราพยายามอย่างยิ่งที่จะไม่ให้เรื่องเล่านี้บดบังประสบการณ์ของเรา หรือทำให้เราโหยหาช่วงเวลาและสถานที่ที่แตกต่างออกไป เพราะนั่นไม่ใช่วิถีแห่งการดำน้ำในปัจจุบัน
อย่างไรก็ตาม เรื่องเล่านี้มักจะมากระทบใจเราอย่างหลีกเลี่ยงไม่ได้ ทำให้เรารู้สึกว่าการดำน้ำครั้งไหนๆ ก็เทียบไม่ได้กับประสบการณ์ในอดีตกาล มันทำให้เราครุ่นคิดถึง "จะเป็นอย่างไรถ้า" ซึ่งเป็นแนวคิดที่ไม่ค่อยมีประโยชน์ในชีวิตเลย
เรากำลังขับรถจาก กาโบซานลูกัส ไปยังกาโบปุลโมใน บาฮากาลิฟอร์เนียซูร์ ประเทศเม็กซิโก ถนนลูกรังและความร้อนจัดสร้างสภาพแวดล้อมที่ท้าทาย ฝุ่นสีน้ำตาลเกาะติดผิวที่เปียกเหงื่อและปกคลุมทุกสิ่งทุกอย่างที่มันสัมผัส
กาโบปูลโมเป็นหนึ่งในสถานที่หายากที่เน้นการดำน้ำลึกเป็นหลัก มีชื่อเสียงในด้าน การดำน้ำที่ดีที่สุดแห่งหนึ่งในเม็กซิโก เรามาถึงทันเวลาพอดีสำหรับ วันครบรอบ 29 ปีของกาโบปูลโมในฐานะอุทยานแห่งชาติ พร้อมที่จะดำดิ่งสู่ผืนน้ำอันเลื่องชื่อและสำรวจประวัติศาสตร์อันยาวนานของสถานที่อันน่าทึ่งแห่งนี้ ขณะที่เราเดินเข้าไปในเขตอุทยาน เราผ่านชายหาดอันงดงามทอดยาวเป็นทอดๆ
อุทยานแห่งชาติกาโบ ปูลโม ตั้งอยู่บนชายฝั่งตะวันออกของคาบสมุทรบาฮากาลิฟอร์เนีย ประเทศเม็กซิโก เป็นเขตรักษาพันธุ์สัตว์น้ำที่ทอดยาวจากปูลโมพอยต์ไปจนถึงแหลมโลสเฟรย์ส ห่างจากกาโบซานลูกัสไปทางเหนือประมาณ 100 กิโลเมตร อุทยานแห่งนี้เป็นที่ตั้งของแนวปะการังที่เก่าแก่ที่สุดบนชายฝั่งตะวันตกของอเมริกาเหนือ ซึ่งคาดว่ามีอายุประมาณ 20,000 ปี เป็นแนวปะการังที่อยู่เหนือสุดในมหาสมุทรแปซิฟิกตะวันออก และภายในพื้นที่ 27 ตารางไมล์ คุณจะได้พบกับปะการัง 11 สายพันธุ์ที่แตกต่างกัน นั่นคือเหตุผลที่สถาบันอนุรักษ์ทางทะเล (Marine Conservation Institute) ได้กำหนดให้กาโบ ปูลโม เป็น Blue Spark และขณะนี้กำลังอยู่ในระหว่างดำเนินการเพื่อให้ได้ มาตรฐาน Blue Park
อุทยานแห่งชาติกาโบ พูลโมมีพื้นที่เป็นมหาสมุทรเป็นส่วนใหญ่ โดยมีพื้นที่เพียง 1% เท่านั้นที่เป็นพื้นดิน และมีการตรวจตราอย่างเข้มงวดร่วมกับเลขานุการกรมทะเล
Cabo Pulmo แบ่งออกเป็นสามโซน แต่ละโซนมีกิจกรรมเฉพาะ รวมถึง โซนห้ามจับปลาที่อันตรายมาก ครอบคลุมพื้นที่ 35% ผู้อยู่อาศัยสามารถตกปลาได้โดยใช้บัตรประจำตัวประชาชนที่ถูกต้อง จำกัดการตกปลาส่วนตัวไม่เกิน 10 กิโลกรัมต่อวัน เพื่อให้มั่นใจว่าระบบนิเวศอันบอบบางของแนวปะการังจะยังคงอยู่ ห้ามทำการประมงเชิงพาณิชย์โดยเด็ดขาด เพื่ออนุรักษ์สวรรค์ใต้น้ำแห่งนี้ไว้ให้คนรุ่นหลัง และรักษา ชีวิตสัตว์ทะเล ให้มีชีวิตชีวาเหมือนเมื่อหลายศตวรรษก่อน
เมื่อเรามาถึง น้ำนิ่งสนิทไร้ที่ติ สงบนิ่งที่สุดเท่าที่เราเคยเห็นมาในรอบหลายเดือน รู้สึกเหมือนเป็นคำเชิญที่เปิดเผย ความร้อนและความเงียบสงบที่เชื้อเชิญให้เรามาอยู่ที่นี่ ในช่วงเวลานี้ ณ เวลานี้ เราผ่านมินามาร์ ชายหาดทางเหนือสุดที่เงียบสงัด จากนั้นก็ผ่านหาดบาร์ราคัส ที่ซึ่ง เต่าทะเลหัวโต กำลังเริ่มทำรัง เราเห็นรอยเท้าของมันบนพื้นทราย และเป็นที่รู้กันว่ามีฉลามตัวเล็ก ๆ ว่ายเข้ามาใกล้ชายฝั่ง หาดเอล เซร์ริโตเป็นอีกหาดหนึ่งที่ผู้คนไม่พลุกพล่าน แต่กลับเต็มไปด้วยนกกระทุง พวกมันกำลังกินอาหาร แย่งปลากัน และยืนเรียงรายอยู่ริมฝั่งเป็นฝูง ในที่สุดเราก็มาถึงหาดกาโบ ปูลโม
ดูเหมือนเยาวชนทั้งชุมชนจะมารวมตัวกันเพื่อฉลองวันครบรอบ เด็กๆ กำลังเรียนรู้เกี่ยวกับเต่า ฉลาม และนกทะเล ขณะที่ผู้ใหญ่คอยดูแลและพยายามหลีกเลี่ยงความร้อน เมืองกาโบปูลโมแทบจะเป็นเพียงร้านอาหารและร้านดำน้ำเท่านั้น ไม่มีอะไรอื่นอีก
เมืองเล็กๆ บนชายฝั่งทางใต้สุดของบาฮาแห่งนี้สร้างขึ้นเพื่อผู้คนอย่างเราที่ออกค้นหาสวรรค์ริมมหาสมุทรแห่งสุดท้ายที่ยังหลงเหลืออยู่
และนั่นคือสิ่งที่คนทั้งเมืองเฉลิมฉลองกันในวันนั้น Cabo Pulmo ได้ฟื้นฟูมหาสมุทรให้กลับมาสมบูรณ์อย่างที่ไม่เคยเกิดขึ้นมาก่อน หลังจากที่ทรัพยากรทั้งหมดหมดลง
เมื่อวันที่ 6 มิถุนายน พ.ศ. 2538 กาโบปูลโมได้รับการกำหนดให้เป็นอุทยานแห่งชาติและพื้นที่คุ้มครองทางทะเลเพื่อแก้ไขวิกฤตการณ์การทำประมงเกินขนาดในภูมิภาค เดิมทีการประมงเป็นแหล่งรายได้หลักของชาวกาโบปูลโม แต่เมื่อเวลาผ่านไป ปริมาณปลาก็ลดลงอย่างมาก ชาวประมงต้องออกทะเลไปไกลขึ้น ต้องใช้เรือ เชื้อเพลิง และกำลังคนมากขึ้น ทำให้การดำรงชีพของพวกเขายากลำบากมากขึ้น ในช่วงทศวรรษ 1980 นักวิทยาศาสตร์จากลาปาซ บาฮากาลิฟอร์เนียซูร์ เริ่มเดินทางมาเยือนกาโบปูลโมเพื่อให้ความรู้แก่ชุมชน ซึ่งส่วนใหญ่ประกอบด้วยสมาชิกครอบครัวคาสโตร เกี่ยวกับแนวปะการังที่เสื่อมโทรมลง
ครอบครัวคาสโตร นำโดยมาริโอ คาสโตร และฮวน คาสโตร ได้ร่วมมือกับนักวิทยาศาสตร์เหล่านี้ก่อตั้งอุทยานแห่งชาติ ต่อมา จูดิธ คาสโตร ซึ่งปัจจุบันเป็นหน้าเป็นตาของกาโบ ปูลโม ได้เข้ามารับหน้าที่นี้ ครอบครัวนี้ได้เปลี่ยนแหล่งรายได้หลักจากการประมงมาเป็นการท่องเที่ยว และสร้างชุมชนนักดำน้ำขึ้นมา โดยหวังว่าจะฟื้นฟูแนวปะการังที่เคยอุดมสมบูรณ์
เมื่อชาวคาสโตรตัดสินใจปกป้องมหาสมุทรรอบกาโบปูลโม นับเป็นสถานการณ์ที่แปลกใหม่และเป็นครั้งแรก จึงก่อให้เกิดข้อถกเถียงอย่างมาก การเรียกร้องให้ชุมชนพลิกโฉมวิถีชีวิตเพื่อฟื้นฟูมหาสมุทรไม่ใช่เรื่องง่าย อย่างไรก็ตาม ด้วยเวลา ความอดทน และความมุ่งมั่นอย่างเต็มที่จากผู้คนที่อาศัยอยู่ในกาโบปูลโม จึงพิสูจน์ให้เห็นว่าเป็นการตัดสินใจที่มองการณ์ไกล
ในช่วงหลายปีที่ผ่านมา แนวปะการังก็ฟื้นตัวขึ้นมาอีกครั้ง การท่องเที่ยวแบบดำน้ำก็เฟื่องฟู และมีการนำกฎระเบียบมาบังคับใช้เพื่อจัดการกิจกรรมต่างๆ ในทะเลอย่างยั่งยืน รวมถึงการประมงแบบดั้งเดิม การดำน้ำ และการตกปลาด้วยหอก
นักวิทยาศาสตร์ รายงานว่าชีวมวลทางทะเลเพิ่มขึ้น 460% นับตั้งแต่มีการปกป้องเกาะกาโบปูลโม ซึ่งถือเป็นการฟื้นตัวที่น่าทึ่งที่ได้รับการยกย่องทั่วทั้งเม็กซิโกและทั่วโลก
หลายปีที่ผ่านมา กาโบปูลโมถูกมองว่าเป็นกรณีศึกษาสำหรับการฟื้นฟูและฟื้นฟู รวมถึงเป็นบทเรียนเตือนใจเกี่ยวกับสิ่งที่ไม่ควรทำเมื่อจัดตั้งเขตคุ้มครองทางทะเล มีบทเรียนทั้งเชิงบวกและเชิงลบที่ต้องเรียนรู้ เมื่อเปลี่ยนจากแหล่งทำมาหากินหลักแหล่งหนึ่งไปสู่อีกแหล่งหนึ่ง แม้ว่าเดิมทีการตกปลาจะเป็นตัวการสำคัญในกาโบปูลโม แต่ปัจจุบันการท่องเที่ยวเชิงดำน้ำกลับกลายเป็นตัวการสำคัญรายใหม่ เมื่อความเฟื่องฟูของการท่องเที่ยวเชิงดำน้ำเริ่มส่งผลกระทบต่อชุมชนเล็กๆ ที่อาศัยอยู่บริเวณชายขอบแห่งนี้
Cabo Pulmo พาคุณย้อนเวลากลับไปในยุคที่มหาสมุทรยังอุดมสมบูรณ์อย่างแท้จริง
นี่คือจุดหมายปลายทางที่นักดำน้ำยุคใหม่แสวงหา เพื่อสัมผัสประสบการณ์ใต้ท้องทะเลในอดีต พวกเขามาที่นี่เพื่อทำความเข้าใจว่าผู้คนหมายถึงอะไรเมื่อพวกเขาพูดประโยคติดปากที่คุ้นเคยและชวนคิดถึงของคนรุ่นเก่าว่า "มหาสมุทรดูแตกต่างจากตอนที่ฉันเริ่มดำน้ำครั้งแรกมาก"
ทีมสำรวจของเรามั่นใจได้เลยว่า Cabo Pulmo ทำให้เราประทับใจกับความอุดมสมบูรณ์ของท้องทะเล และเราไม่ต้องเดินทางไกลจากฝั่งเพื่อสัมผัสประสบการณ์นี้เลย การนั่งเรือ 15 นาทีและลงน้ำลึก 18 เมตรทำให้เราได้เห็นปลามากมายจนอาจกล่าวได้ว่ามากที่สุดในที่เดียว และนั่นก็ถือเป็นการบอกเล่าเรื่องราวมากมายหลังจากที่เราเดินทางรอบโลกมาเป็นเวลาหนึ่งปีเพื่อตามหาแหล่งน้ำอันบริสุทธิ์เช่นนี้
ปลาเก๋า ขนาดเท่าตัวเรากำลังหากินอยู่เคียงข้าง ปลาไหลมอเรย์ สีเขียว โดยโผล่ออกมาจากรูและซอกหลืบเพื่อล่าเหยื่อ ครั้งหนึ่งเคยเกือบสูญพันธุ์ในภูมิภาคนี้ โดย เหลือประชากรไม่ถึง 1% ปลาเก๋าอ่าวได้ฟื้นตัวขึ้นอย่างมากเนื่องจากมาตรการป้องกันของอุทยาน
ว่ากันว่าประชากรของพวกมันเพิ่มขึ้นถึง 15 เท่าภายในสิบปี! ปลาเก๋าและปลาไหลทำงานร่วมกันเป็นทีมเพื่อหาอาหาร ความร่วมมือนี้ทำให้ปลาเก๋าสามารถระบุเหยื่อของปลาไหลได้ และปลาไหลก็ช่วยรวบรวมอาหารให้ปลาเก๋า การทำงานร่วมกันอย่างกลมกลืนทำให้ปลาทั้งสองชนิดนี้อยู่ร่วมกันได้อย่างกลมกลืน ด้วยจำนวนปลาไหลราว 10 ตัวต่อปลาเก๋า 25 ตัว การผสมผสานนี้จึงแตกต่างจากสิ่งที่เราเคยเห็นมาก่อน
นอกจากนี้ยังมีฝูงปลาแจ็คตาโต ซึ่งว่ากันว่าใหญ่ที่สุดในโลก พวกมันว่ายน้ำเคียงข้างเรา โดยมีดวงตาขนาดใหญ่จับจ้องทุกการเคลื่อนไหวของเรา ข้างๆ พวกมันมีฝูงปลาสแนปเปอร์เหลืองและปลากะพงขาว ที่ถูกปลาแอมเบอร์แจ็ค ซึ่งเป็นปลาแจ็คตัวใหญ่ที่สุดในตระกูลไล่ล่า พุ่งทะยานผ่านน้ำไป
ฝูงปลาขนาดยักษ์เหล่านี้เคลื่อนไหวอย่างรวดเร็ว รักษารูปแบบการจัดวางที่สมบูรณ์แบบและแหวกแนวรอบตัวเรา ขณะที่พยายามหลบหนีจากเส้นทางการล่าของปลาแอมเบอร์แจ็ค เราพบว่าตัวเองอยู่ท่ามกลางการไล่ล่าอย่างดุเดือดนี้ เกือบครึ่งหนึ่งของการดำน้ำทุกครั้ง!
วันแล้ววันเล่า เราเฝ้ามองจังหวะของมหาสมุทร ราวกับว่าเราย้อนเวลากลับไป ก่อนที่มนุษย์จะทำลายมหาสมุทร เราอยู่ในสวรรค์ของนักดำน้ำที่ได้รับการรับรอง
แต่ไม่ใช่แค่ฝูงปลาเท่านั้นที่ดึงดูดเรา แต่รวมถึงแนวปะการังทั้งหมดด้วย ปะการังมีความสมบูรณ์อย่างน่าทึ่ง ซึ่งเป็นสิ่งที่หาได้ยากยิ่งสำหรับเรา ทีมเจ้าหน้าที่พิทักษ์ป่าของอุทยานแห่งชาติซึ่งนำโดยผู้หญิงล้วน ได้จำกัดจำนวนคนในน้ำในแต่ละช่วงเวลา โดยกำหนดให้นักดำน้ำต้องไปกับผู้ปฏิบัติการที่ได้รับการรับรองและจองเวลาดำน้ำของแต่ละจุด
วิธีนี้ช่วยให้มั่นใจได้ว่าจะมีนักดำน้ำไม่เกินเจ็ดคนพร้อมไกด์สองคน ณ จุดดำน้ำเดียวกัน หากคุณดำน้ำเกิน 20 เมตรจากชายฝั่ง คุณต้องมีไกด์ไปด้วย เพราะนี่คือนโยบายที่ไม่ยอมให้มีไกด์นำเที่ยว การควบคุมที่เข้มงวดนี้คือเหตุผลที่แนวปะการังแห่งนี้จึงอุดมสมบูรณ์ไปด้วยปลาหมอสีหางเหลือง ปลาสลิดหิน ปลานกแก้ว ปลาเทวดา และปลาชนิดอื่นๆ อีกมากมาย
การฟื้นฟูมหาสมุทรให้กลับไปสู่สภาพเดิมในช่วงชีวิตของเราเป็นสิ่งที่เป็นไปได้อย่างแน่นอน ดังที่เราได้เห็นด้วยตาตนเอง
จากจุดดำน้ำ 20 จุดที่กำหนดไว้ทั่วทั้งเขตอนุรักษ์ เราได้ไปเยี่ยมชม 5 จุด และจาก 5 จุดนั้น แต่ละจุดทำให้เราย้อนเวลากลับไป เตือนใจเราว่าการอยู่ร่วมกันนั้นเป็นไปได้ เราได้เห็นความสมดุลอันสมบูรณ์แบบของโลกธรรมชาติ ปลาไหลช่วยปลาเก๋า และปลาแอมเบอร์แจ็คไล่จับปลากะพงขาว
ที่สำคัญยิ่งกว่านั้น เราได้เห็นสถานที่ที่ผู้คนมุ่งมั่นที่จะอยู่ร่วมกับทรัพยากรธรรมชาติ ซึ่งแสดงให้เห็นถึงผลกระทบเชิงบวกเมื่อทุกคนร่วมมือกันเป็นนักรบพิทักษ์สิ่งแวดล้อม ทั้งหมดนี้ขึ้นอยู่กับความสมดุล: การรับสิ่งที่เราต้องการ การดำน้ำอย่างมีความรับผิดชอบ และการปล่อยให้มีพื้นที่สำหรับการเจริญเติบโตและการเกิดใหม่ ด้วยการรู้ว่าเมื่อใดควรถอยกลับ
การจะกล่าวว่ากาโบปูลโมสมบูรณ์แบบในปัจจุบันคงไม่ถูกต้องนัก แม้ว่าจะมีความพยายามอย่างมากในการปกป้องแนวปะการัง แต่ก็ยังต้องดำเนินการอีกมากเพื่อรักษาไว้ สิ่งที่ดีที่สุดในชีวิตต้องอาศัยการลงมือปฏิบัติจริงและความทุ่มเทอย่างไม่ลดละ ซึ่งสิ่งนี้จะไม่เปลี่ยนแปลงไปแม้การประกาศให้เป็นอุทยานแห่งชาติหรือพื้นที่คุ้มครองทางทะเล เมื่อการประกาศเป็นอุทยานแห่งชาติแล้ว งานที่แท้จริงก็เริ่มต้นขึ้น
สำหรับพวกเราใน ชุมชนนักดำน้ำ ที่กำลังตามหามหาสมุทรอันบริสุทธิ์ที่ยังหลงเหลืออยู่ เราต้องเข้าใจบทบาทของเราในการอนุรักษ์ เราต้องคำนึงถึงการมีส่วนร่วมของเราต่อชุมชนแนวหน้าของสถานที่อันบริสุทธิ์เหล่านี้ และผลกระทบที่เรามีต่อทุกครั้งที่เราลงสู่ทะเล เราต้องดูแลอย่างระมัดระวัง ฝึกฝน ทักษะการดำน้ำ ให้สมบูรณ์แบบ และปฏิบัติต่อสภาพแวดล้อมในมหาสมุทรเหล่านี้ราวกับว่าเป็นผืนสุดท้ายของเรา เพราะในหลายๆ กรณี พวกมันก็เป็นเช่นนั้นจริงๆ
ดังที่จูดิธ คาสโตรกล่าวไว้อย่างเหมาะสม:
"เราได้เรียนรู้ว่าในฐานะชุมชน เราต้องดูแลกาโบ ปูลโม เพราะเราคือกาโบ ปูลโม และตอนนี้ เราต้องการให้นักดำน้ำที่มาที่นี่เข้าใจเรื่องนี้ด้วย"
ในฐานะผู้แสวงหาแหล่งดำน้ำที่ดีที่สุดในโลก เราต้องมุ่งมั่นสู่การท่องเที่ยวอย่างยั่งยืน ซึ่งรวมถึงการดำน้ำกับผู้ประกอบการท้องถิ่น การเข้าพักในที่พักที่บริหารจัดการโดยคนท้องถิ่น การรับประทานอาหารที่ร้านอาหารท้องถิ่น และการปฏิบัติตามแนวทางที่ทีมบังคับใช้กฎหมายกำหนดไว้ การกระทำของคุณสามารถสร้างหรือทำลายสถานที่อย่างกาโบปูลโม ซึ่งเป็นสถานที่ที่ทำให้หวนนึกถึงอดีตและแสดงให้เห็นว่ามหาสมุทรที่อุดมสมบูรณ์นั้นแท้จริงแล้วเป็นอย่างไร
เราสามารถร่วมกันปกป้องสถานที่เช่น Cabo Pulmo ได้
เข้าร่วมการเคลื่อนไหว Blue Oceans เพื่อดูข้อมูลเพิ่มเติม:
-
แอนดี้ ครอส เป็นทูต SSI และผู้นำการสำรวจ Edges of Earth โดยเน้นเรื่องราวความก้าวหน้าเชิงบวกของมหาสมุทรและวิธีการสำรวจโลกอย่างมีสติมากขึ้น ติดตามข่าวสารการเดินทางได้ทาง Instagram , LinkedIn , TikTok , YouTube และ เว็บไซต์
บทความนี้ได้รับการแปลโดยอัตโนมัติและอาจมีข้อผิดพลาดเล็กน้อย โปรดอ้างอิงจากฉบับภาษาอังกฤษต้นฉบับหากมีข้อสงสัย